Verschillende media, waaronder de NOS, konden de stunt van het LAKS om zogenaamd de politiek in te gaan, niet waarderen. De scholierenvereniging lijkt hiermee een van de regels te hebben geschonden in het fascinerende spel dat journalisten en politici dagelijks met elkaar spelen.

Het is net iets voor elf uur in de ochtend, de eerste dinsdag na het kerstreces. De eerste redacteurs stromen de vergaderruimte van de Haagse NOS-redactie binnen tegenover het Binnenhof. Een tafel vol met alle smaken chocoladerepen en een whiteboard vol smileys zijn de eerste zaken die in het oog springen. Vanwege de vaak late avonden begint de werkdag hier, anders dan bij de gemiddelde kantoorbaan, pas laat in de ochtend. Er verzamelt zich een club van ongeveer vijftien man rondom de vergadertafel: televisiemakers, radiomensen, online-redacteuren, eindredactie en één chef. Journalisten bespreken waar ze mee bezig zijn en wat ze verwachten van komende politieke periode.

Patatbalie

Met een daadkrachtig ‘aan de slag!’ eindigt de vergadering en binnen één minuut zijn bijna alle redacteuren vertrokken naar hun eigen plek op de redactie. Veruit de meesten gaan direct door richting het Binnenhof, naar de Patatbalie. Daar waar bestuurders langs moeten komen als zij vanuit hun werkkamer de Plenaire Zaal willen bereiken. Deze aparte bouwlaag binnen het parlement is dé ontmoetingsplaats voor politici en journalisten. Als toeschouwer van dit tafereel ben je veroordeeld tot de publieke tribune en slaat je roltrap keurig deze verdieping over. Journalisten komen er via toegangspasjes en gezichtsherkenning. Op de dinsdagmiddag is het bij de Patatbalie extra druk vanwege het wekelijkse Vragenuurtje. Tussen de colberts en nette pakken van de NOS-verslaggevers en politici sjouwt één persoon rond in een slobbertrui, sneakers en de kenmerkende gescheurde skinny jeans. Het is Tim Hofman, die op Youtube een hit scoorde met #Boos waarin de problemen van jongeren aan de kaak worden gesteld. Zijn verschijning en de rondstuiterende journalisten met roze plopkap van Geenstijl en Powned vormen een contrast met de andere, traditionelere verslaggevers, die elkaar meer opzoeken in afwachting van de eerste politici.

De ongeschreven spelregels

In een fractie van een seconde wordt het onrustig op de vloer. Journalisten en cameramannen maken zich gereed bij de bekende deur van de Plenaire Zaal. De deur vliegt open en Ard van der Steur komt naar buiten, direct omsingeld door journalisten in een ware plopkappenregen. Vanwege het monteren is het een ongeschreven regel dat eerst de tv- en radioploegen los mogen gaan met hun vragen, zonder onderbroken te worden door de rest. Het journalistiek/politieke spel staat bol van dit soort ongeschreven spelregels en misschien wel de allerbelangrijkste schendt LAKS nu, is het verwijt. Namelijk het onderlinge vertrouwen tussen politici en journalisten dat beiden volledige eerlijkheid geven (ook al ken je als journalist soms maar de helft van het verhaal). Liegen is een doodzonde in de Haagse kaasstolp, het is valsspelen en met vals spelen lig je uit het spel.

Langzaam keert de rust terug na afloop van het Vragenuurtje en journalisten benutten deze kans om te praten met woordvoerders van politieke partijen. Erachter komen waar de ander mee bezig is, is nog zo’n belangrijk onderdeel van het spel en nodig om deals te sluiten. Als politiek verslaggever ligt er dan ook niet dagelijks een harde deadline waarbij er aan het einde van de dag een item of stuk moet liggen. Netwerken is minstens zo belangrijk.

Nieuwspoort

Nog zo’n plek voor ‘zien en gezien worden’ is Nieuwspoort. De plek waar diezelfde journalisten en politici elkaar ontmoeten om te lunchen, dineren en borrelen aan het einde van de dag. Na een dagje rondzwerven bij de Patatbalie gaan sommige verslaggevers nog even terug naar de redactie om te monteren en even op radio of televisie te verschijnen maar de dag wordt afgesloten in het politieke grand café dat Nieuwspoort heet. Het bestaat uit een open gedeelte waar ook niet-leden kunnen eten en een besloten gedeelte, de Sociëteit waar onder het genot van een hapje en een drankje de laatste Haagse geheimen kunnen worden uitgewisseld. Deze mogen niet zomaar naar buiten worden gebracht, er geldt een ‘Nieuwspoortcode’. Dezelfde woordvoerders en journalisten die elkaar overdag nog bij de Patatbalie troffen, zien elkaar hier met een biertje in de hand.

 

 

Het einde van de dag

De dagen beginnen voor de Haagse redactie niet voor niets pas om 11.00 uur, het is iedere dag weer onzeker hoe laat het spel tot een time-out gebracht wordt. Politiek Den Haag is de plek waar het land bestuurd wordt en politici en journalisten doen dit meestal naar eer en geweten en niet voor de sensatie. Het spel is echter voor altijd verbonden aan de manier waarop politiek bedreven wordt, ook in Nederland. Politieke verslaggeving? Een ontzettend belangrijk, serieus maar heel leuk spelletje!